Trump sắp nhận được một bài học lịch sử tàn khốc

Vào thứ Hai, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đã tổ chức một cuộc họp báo để biện minh cho cuộc chiến ở Iran. Ca ngợi sự vô luật pháp của Donald Trump, ông nói, "Nước Mỹ, bất kể những cái gọi là tổ chức quốc tế nói gì, đang phát động chiến dịch không quân sát thương và chính xác nhất trong lịch sử... Không có quy tắc giao tranh ngu ngốc, không có vũng lầy xây dựng quốc gia, không có bài tập xây dựng dân chủ, không có chiến tranh đúng đắn về mặt chính trị. Chúng tôi chiến đấu để giành chiến thắng."

Ngoài sự kiêu ngạo nguy hiểm như vậy phù hợp với một cậu bé 12 tuổi, khía cạnh gây sốc nhất của việc Trump ném bom Iran mà không có thẩm quyền từ Hiến pháp hoặc Quốc hội là "kế hoạch" của chính quyền dường như không phù hợp hoặc thậm chí không đánh giá được những rủi ro liên quan.

Nhiều nhà phân tích bảo mật đồng ý với Th参議員 Mark Kelly (R-AZ) và Trump rằng Iran không bao giờ được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, bởi vì không có quốc gia nào xuất khẩu chủ nghĩa thánh chiến và chủ nghĩa tử vì đạo nên có vũ khí hạt nhân.

Nhưng sự bấp bênh của việc tấn công một quốc gia được cho là chỉ còn một tuần nữa là có năng lực hạt nhân đòi hỏi sự chính xác và các mục tiêu tỉnh táo, không phải đe dọa hoặc thay đổi lý do được tweet lúc hai giờ sáng. Thông điệp lỏng lẻo và vô luật pháp của chính quyền Trump cho thấy sự thờ ơ đáng sợ, thiếu kỷ luật hoặc ý định bất chính, tất cả đều là những đặc điểm nguy hiểm trong bối cảnh vũ khí hạt nhân.

Trump đã không đưa ra các mục tiêu chính trị hoặc quân sự rõ ràng, cũng không giải thích việc sử dụng vũ lực vào thời điểm này như thế nào là vì lợi ích quốc gia tốt nhất của chúng ta. Thay vào đó, lý do chiến tranh của Trump liên tục thay đổi, từ các mối đe dọa an ninh quốc gia trước mắt, đến các mối quan tâm nhân đạo, đến thay đổi chế độ, cho thấy Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã chơi Trump để làm những gì không có tổng thống nào khác đủ liều lĩnh để làm phục vụ cho lợi ích của Israel, không phải của chúng ta.

Ngay cả mục tiêu đáng khen ngợi là loại bỏ năng lực hạt nhân của Iran cũng trở nên đáng ngờ dưới ánh sáng của chuyến lưu diễn chiến thắng trên toàn thế giới của Trump vào tháng 6 năm ngoái, tuyên bố rằng các cuộc không kích lúc đó đã "xóa sổ hoàn toàn" kho dự trữ uranium làm giàu của Iran.

Vào ngày 25 tháng 6 năm 2025, Nhà Trắng đã phát hành một tuyên bố chính thức có tiêu đề "Các cơ sở hạt nhân của Iran đã bị xóa sổ - và các gợi ý khác là tin giả." Trump đã nói dối lúc đó hoặc anh ta đang nói dối bây giờ. Không bao giờ là thông minh khi tin tưởng những kẻ nói dối về các vấn đề sống còn.

Tình cảm chống Mỹ

Các tổ chức nhân quyền đã báo cáo rằng hàng chục nghìn dân thường Iran đã bị hành quyết vào tháng 1 vì phản đối sự quản trị áp bức của họ dưới thời Ayatollah Ali Khamenei. Ông ta hiện đã chết. Ngoài ước tính 15% người Iran ủng hộ chế độ thần quyền Cộng hòa Hồi giáo, không ai sẽ nhớ ông ta, đặc biệt là các gia đình của những người mà ông ta đã tra tấn và giết hại.

Nhưng đối với tất cả mọi người liên quan, trong trường hợp không có chiến lược, mục đích, phương pháp hoặc kế hoạch rõ ràng cho những gì sẽ xảy ra tiếp theo, yếu tố dự đoán đáng tin cậy duy nhất về kết quả là quá khứ gần đây.

Đây không phải là lần đầu tiên Hoa Kỳ tiến hành chiến tranh ở Trung Đông, tìm kiếm thay đổi chế độ. Chúng tôi đã thử nhiều lần, và trong mọi trường hợp chúng tôi đã học được rằng thành công ban đầu trong việc lật đổ một nhà lãnh đạo không được theo sau bởi việc thiết lập một sự thay thế ổn định, lâu dài hoặc thân thiện với phương Tây.

Thay vào đó, điều ngược lại xảy ra. Khi chúng ta tạo ra một khoảng trống quyền lực, ai đó thậm chí còn nguy hiểm hơn, cực đoan hơn và đối kháng hơn lên nắm quyền. Trên thực tế, Khamenei lên nắm quyền là kết quả trực tiếp của lần cuối cùng Hoa Kỳ tìm kiếm thay đổi chế độ ở Iran.

Nỗ lực thay đổi chế độ

Người Mỹ hiện nay nô lệ cho các thuật toán có thể đã quên rằng chúng ta chịu trách nhiệm đưa Cách mạng Hồi giáo vào chuyển động. Năm 1953, CIA và cơ quan tình báo Anh đã tổ chức một cuộc đảo chính để lật đổ Thủ tướng Mohammad Mossadegh, người được bầu dân chủ, vì ông đã quốc hữu hóa ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran. (Nghe quen không?)

Sau cuộc lật đổ, Hoa Kỳ đã tái lập Quốc vương Mohammad Reza Pahlavi, người đã thực hiện chế độ độc tài ngày càng tăng đến mức người Iran bắt đầu ghét cả ông ta và Hoa Kỳ, vì đã đưa ông ta lên nắm quyền. Sự thù ghét đối với Quốc vương đã dẫn đến tình cảm chống Mỹ mạnh mẽ. Cách mạng Hồi giáo năm 1979 để loại bỏ Quốc vương đã kết thúc với một Cộng hòa Hồi giáo mới trao quyền cho Ayatollah Khomeini và các giáo sĩ cực đoan của ông, những người ném đá phụ nữ đến chết vì để lộ tóc. Chúng ta hiện đang ném bom Iran để lật đổ chế độ mà chúng ta đã gây ra.

Lịch sử cho thấy chúng ta cũng đang lặp lại những sai lầm từ các can thiệp khác ở Trung Đông:

• Iraq: Năm 2003, Hoa Kỳ đã xâm lược Iraq dưới danh nghĩa tuyên bố rằng nước này đang phát triển vũ khí hủy diệt hàng loạt. Cuộc xâm lược đã loại bỏ Saddam Hussein, dẫn đến khoảng trống quyền lực, bạo lực giáo phái và sự trỗi dậy của các nhóm cực đoan như ISIS. Hơn 20 năm sau, Iraq vẫn mất ổn định.
• Afghanistan: Sau vụ 11/9, Hoa Kỳ đã xâm lược Afghanistan để loại bỏ Taliban khỏi quyền lực. Sau 20 năm chiếm đóng và nỗ lực xây dựng quốc gia do Hoa Kỳ dẫn đầu, Taliban đã trở lại nắm quyền vào năm 2021, sau khi Joe Biden rút quân Hoa Kỳ.
• Libya: Năm 2011, một cuộc can thiệp của NATO do Hoa Kỳ dẫn đầu nhằm bảo vệ dân thường bằng cách loại bỏ Muammar al-Qaddafi. Như ở Iran ngày nay, không có kế hoạch sau chế độ, để lại khoảng trống quyền lực và biến Libya thành một quốc gia thất bại với sự đau khổ lan rộng, một sân tập huấn hiện tại cho các phần tử cực đoan chiến binh.
• Syria: Cũng trong năm 2011, Hoa Kỳ đã cung cấp viện trợ và hỗ trợ quân sự cho các nhóm đối lập trong Nội chiến Syria với mục tiêu đã nêu là gây áp lực lên Bashar al-Assad rời khỏi chức vụ. Ông vẫn kiểm soát phần lớn đất nước cho đến năm 2024, thậm chí sử dụng các chất hóa học chống lại công dân của chính mình.

Kết quả rõ ràng và nhất quán: việc lật đổ các nhà độc tài Trung Đông, trong mọi trường hợp, đã dẫn đến sự xuất hiện của các phe phái cực đoan hơn nữa, dẫn đến nhiều nguy hiểm hơn và hậu quả an ninh quốc gia ngoài ý muốn cho Hoa Kỳ.

Chỉ trong hơn một năm, trong khi tìm kiếm lời khen ngợi như một "người hòa giải", Trump đã cho phép hành động quân sự ở bảy quốc gia. Ở Iran, chúng ta một lần nữa đang phớt lờ lịch sử, lần này dưới một chính quyền dường như không thể hiểu được luật pháp, chuẩn mực hoặc sắc thái.

• Sabrina Haake là một nhà báo và luật sư xét xử liên bang 25+ năm chuyên về bảo vệ Tu chính án thứ 1 và thứ 14. Cô viết Substack, The Haake Take.