Giải thích giao dịch Spot và giao dịch Futures: Hướng dẫn cho người mới bắt đầu
Những điểm chính
- Giao dịch Spot bao gồm việc mua và bán tài sản kỹ thuật số theo giá thị trường hiện tại, mang lại cho người dùng quyền sở hữu trực tiếp đối với tài sản đã mua.
- Giao dịch Futures là một loại giao dịch phái sinh dựa trên biến động giá. Giao dịch này hỗ trợ cả vị thế Long và Short, có thể sử dụng đòn bẩy, nhưng không mang lại quyền sở hữu tài sản cơ sở.
- Giao dịch Spot và Futures khác biệt đáng kể về công cụ giao dịch, cơ hội lợi nhuận, đòn bẩy, thanh toán và rủi ro.
- Giao dịch Spot thường phù hợp hơn với người mới bắt đầu và người nắm giữ dài hạn, trong khi giao dịch Futures phù hợp hơn với nhà giao dịch có kinh nghiệm và kỹ năng quản lý rủi ro tốt.
- MEXC cung cấp cả giao dịch Spot và Futures, cho phép người dùng lựa chọn dựa trên mục tiêu giao dịch và mức độ chấp nhận rủi ro của mình.
1. Kiến thức cơ bản về giao dịch Spot và Futures
1.1 Giao dịch Spot là gì?
Giao dịch Spot bao gồm việc mua hoặc bán tài sản kỹ thuật số theo giá thị trường hiện tại, với việc thanh toán diễn ra ngay lập tức. Người mua có toàn quyền sở hữu tài sản đã mua.
Ví dụ, sau khi mua BTC trên MEXC, người dùng sở hữu lượng BTC tương ứng và có thể chuyển, sử dụng trong các ứng dụng trên chuỗi hoặc nắm giữ để chờ tăng giá trong dài hạn.
Giao dịch Spot có bốn đặc điểm chính:
1) Thanh toán ngay lập tức: Tài sản được chuyển vào tài khoản người mua ngay khi lệnh được khớp.
2) Không có rủi ro đòn bẩy: Người dùng giao dịch bằng tài sản của mình, nên khoản lỗ thường giới hạn ở số tiền đã đầu tư.
3) Không có ngày hết hạn: Tài sản có thể được nắm giữ vô thời hạn mà không có rủi ro bị thanh lý bắt buộc.
4)Cơ chế đơn giản: Quy trình mua và bán tài sản tương đối đơn giản.
1.2 Giao dịch Futures là gì?
Giao dịch Futures là một loại giao dịch phái sinh dựa trên biến động giá của tài sản cơ sở. Người dùng không trực tiếp sở hữu tài sản tiền mã hoá. Thay vào đó, họ mở vị thế dựa trên kỳ vọng giá sẽ tăng hay giảm và tìm kiếm lợi nhuận từ chênh lệch giữa giá mở và giá đóng vị thế.
Các đặc điểm chính của giao dịch Futures bao gồm:
1) Giao dịch hai chiều: Nhà giao dịch có thể mở vị thế Long khi kỳ vọng giá tăng hoặc vị thế Short khi kỳ vọng giá giảm.
2) Đòn bẩy: Nhà giao dịch có thể kiểm soát vị thế lớn hơn với mức ký quỹ nhỏ hơn. Cả lợi nhuận và thua lỗ tiềm năng đều được khuếch đại.
3) Cơ chế giá hợp lý: MEXC sử dụng giá hợp lý lấy từ nhiều nguồn dữ liệu để tính PNL chưa thực hiện và kích hoạt thanh lý, giảm tác động của các đợt tăng giá đột biến tạm thời.
4) Rủi ro thanh lý: Nếu thị trường đi ngược vị thế và ký quỹ khả dụng trở nên không đủ, vị thế có thể bị thanh lý.
1.3 Spot, Futures và quyền chọn khác nhau như thế nào?
Các sản phẩm này thường tăng dần về độ phức tạp và rủi ro:
- Spot bao gồm việc mua và bán tài sản thực tế, với quyền sở hữu được chuyển giao sau khi giao dịch hoàn tất.
- Futures là sản phẩm phái sinh có đòn bẩy, cho phép nhà giao dịch mở vị thế Long hoặc Short mà không sở hữu tài sản cơ sở.
- Quyền chọn mang lại cho người nắm giữ quyền, nhưng không phải nghĩa vụ, mua hoặc bán một tài sản ở mức giá đã thỏa thuận trong tương lai.
Người mới bắt đầu có thể cân nhắc bắt đầu với giao dịch Spot trước khi dần tìm hiểu về sản phẩm phái sinh.
2. Những khác biệt chính giữa giao dịch Spot và Futures
2.1 Sự khác biệt giữa giao dịch Spot và Futures là gì?
Những khác biệt chính được tóm tắt bên dưới:
Hạng mục | Giao dịch Spot | Giao dịch Futures |
Công cụ giao dịch | Tài sản tiền mã hoá thực tế với quyền sở hữu trực tiếp | Hợp đồng dựa trên giá tài sản mà không sở hữu tài sản cơ sở |
Hướng giao dịch | Chủ yếu sinh lời từ việc mua thấp bán cao | Hỗ trợ cả vị thế Long và Short |
Đòn bẩy | Không có đòn bẩy; khoản lỗ thường giới hạn ở số tiền đã đầu tư | Hỗ trợ đòn bẩy, khuếch đại cả lợi nhuận lẫn thua lỗ |
Thanh toán | Giao dịch thanh toán ngay lập tức và tài sản được chuyển vào tài khoản | PNL và thanh lý được tính bằng cơ chế giá hợp lý |
Loại lệnh | Lệnh Limit, Market, TP/SL, OCO và Trailing Stop | Lệnh Limit, Market, Trigger, Trailing Stop, Post Only và Limit Chase |
Mức độ rủi ro | Tương đối thấp hơn, không có rủi ro thanh lý | Cao hơn, có khả năng bị thanh lý |
Phù hợp với | Người mới bắt đầu, nhà đầu tư dài hạn và người nắm giữ tài sản | Nhà giao dịch ngắn hạn và có kinh nghiệm theo chiến lược |
Cả hai đều dựa trên giá tài sản tiền mã hoá, cho phép mua và bán tài sản hoặc vị thế trong cùng ngày, và đều chịu ảnh hưởng của cung cầu thị trường.
2.2 Quyền sở hữu tài sản khác nhau như thế nào giữa giao dịch Spot và Futures?
Quyền sở hữu tài sản là một trong những khác biệt cơ bản nhất.
Tiền mã hoá mua qua giao dịch Spot có thể được rút, chuyển, stake hoặc sử dụng trong các ứng dụng trên chuỗi. Người dùng toàn quyền kiểm soát tài sản đã mua.
Giao dịch Futures bao gồm các hợp đồng dựa trên biến động giá thay vì quyền sở hữu tài sản tiền mã hoá cơ sở. Vị thế Futures không thể rút dưới dạng tiền mã hoá. Mọi khoản lãi hoặc lỗ đến từ thay đổi giá giữa lúc mở và đóng vị thế.
2.3 Đòn bẩy hoạt động như thế nào trong giao dịch Futures?
Đòn bẩy cho phép nhà giao dịch kiểm soát vị thế lớn hơn với lượng ký quỹ nhỏ hơn.
Ví dụ, với đòn bẩy 10×, biến động 1% của giá tài sản có thể dẫn đến thay đổi khoảng 10% trong PNL của vị thế, chưa tính phí và các yếu tố khác.
Đòn bẩy khuếch đại cả lợi nhuận lẫn thua lỗ tiềm năng. Nếu thị trường đi ngược vị thế và ký quỹ trở nên không đủ, vị thế có thể bị thanh lý, có khả năng dẫn đến mất toàn bộ ký quỹ đã phân bổ cho vị thế đó.
Nhà giao dịch nên quản lý kích thước vị thế cẩn thận và cân nhắc sử dụng lệnh TP/SL khi giao dịch với đòn bẩy.
3. Lựa chọn giữa giao dịch Spot và Futures
3.1 Giao dịch Spot hay Futures tốt hơn?
Không loại nào tốt hơn về bản chất. Lựa chọn phù hợp hơn phụ thuộc vào mức độ chấp nhận rủi ro, khung thời gian giao dịch, kiến thức thị trường và mục tiêu của nhà giao dịch.
Giao dịch Spot có thể phù hợp hơn với người dùng:
- Muốn sở hữu trực tiếp tài sản kỹ thuật số
- Ưu tiên đầu tư dài hạn
- Tập trung vào giá trị dài hạn của một dự án
- Có mức độ chấp nhận rủi ro tương đối thấp
Giao dịch Spot không liên quan đến thanh lý. Ngay cả khi giá tài sản giảm trong ngắn hạn, người dùng vẫn giữ quyền sở hữu trừ khi bán tài sản đó.
Giao dịch Futures có thể phù hợp hơn với người dùng:
- Tìm kiếm cơ hội từ biến động giá ngắn hạn
- Có kinh nghiệm sử dụng đòn bẩy
- Có thể tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc TP/SL
- Hiểu rõ về thanh lý và yêu cầu ký quỹ
Giao dịch Futures mang đến cơ hội trong cả thị trường tăng và giảm, đồng thời có thể cải thiện hiệu quả sử dụng vốn, nhưng đòi hỏi quản lý rủi ro có kỷ luật.
3.2 Người mới bắt đầu nên bắt đầu với giao dịch Spot hay Futures?
Người mới bắt đầu có thể cân nhắc bắt đầu với giao dịch Spot. Cơ chế của giao dịch này tương đối đơn giản, không liên quan đến đòn bẩy hay rủi ro thanh lý. Điều này có thể giúp người dùng mới làm quen với biến động thị trường, việc định giá và cách đặt lệnh trong môi trường giao dịch ít phức tạp hơn.
Sau khi tích lũy kinh nghiệm và hiểu rõ về quản lý rủi ro, người dùng có thể dần tìm hiểu và khám phá giao dịch Futures.
MEXC cung cấp cả giao dịch Spot và Futures, cùng với tài nguyên giáo dục giúp người dùng dần dần xây dựng kiến thức giao dịch.
4. Tiềm năng lợi nhuận và rủi ro
4.1 Giao dịch Spot có tạo lợi nhuận không?
Có, nhưng khả năng tạo lợi nhuận phụ thuộc vào điều kiện thị trường và thời điểm mua bán.
Giao dịch Spot thường theo cách tiếp cận mua thấp bán cao. Nếu thị trường tăng và tài sản được chọn diễn biến tốt, việc nắm giữ trong trung hoặc dài hạn có thể mang lại lợi nhuận. Tuy nhiên, nếu giá tài sản giảm, người nắm giữ có thể chịu khoản lỗ chưa thực hiện hoặc đã thực hiện.
Một số nhà giao dịch Spot sử dụng các chiến lược như xây dựng vị thế dần dần để phân bổ chi phí vào lệnh theo thời gian.
4.2 Những rủi ro chính của giao dịch Futures là gì?
Các rủi ro chính bao gồm:
1)Rủi ro đòn bẩy: Ngay cả biến động giá tương đối nhỏ cũng có thể gây ra khoản lỗ đáng kể khi sử dụng đòn bẩy.
2) Thanh lý: Nếu thị trường đi ngược vị thế và ký quỹ khả dụng trở nên không đủ, vị thế có thể bị thanh lý.
3) Biến động thị trường: Biến động giá cực đoan trong ngắn hạn có thể nhanh chóng làm tăng khoản lỗ hoặc kích hoạt thanh lý.
Nhà giao dịch Futures nên kiểm soát kích thước vị thế, cân nhắc đặt lệnh TP/SL và đánh giá kỹ điều kiện thị trường trước khi mở vị thế.