ABŞ səhm bazarının əsas treydinq qaydalarını anlamaq
Əsas məqamlar
- ABŞ səhm bazarı T+0 treydinq sisteminə uyğundur, bu da bu gün alınan səhmlərin elə bu gün satıla biləcəyi anlamına gəlir. Minimum treydinq vahidi 1 səhmdir ki, bu da treydinqi sərbəst və rahat hala gətirir.
- ABŞ səhm bazarında gündəlik qiymət limiti yoxdur, lakin kəskin bazar düşüşləri zamanı treydinqi dayandırmaq üçün üç səviyyəli müvəqqəti dayandırma mexanizmi mövcuddur.
- ABŞ-dən kənarda olan investorlar tərəfindən alınan dividendlər ümumiyyətlə 30% mənbədə tutulan vergiyə cəlb edilir, səhm treydinqindən əldə edilən kapital qazancı isə adətən ABŞ tərəfindən vergiyə cəlb edilmir.
- Hesabınızın kapitalı $25.000-dan aşağı olarsa, treydinq limitlərindən yayınmaq üçün günlük treydinq məhdudiyyətlərinə diqqət yetirməlisiniz.
- Tərəfdaş lisenziyalı brokeri vasitəsilə MEXC ABŞ səhm bazarına çıxış təmin edir. Səhm aktivləri istifadəçinin adına saxlanılır və istifadəçiyə məxsusdur.
MEXC tərəfdaş lisenziyalı brokeri vasitəsilə qlobal istifadəçilərə ictimai şəkildə bazara çıxarılan ABŞ şirkətlərinin real səhmləri ilə treydinq etmək imkanı təqdim edir. İstifadəçilər birbaşa səhm aktivlərini ala və saxlaya, səhm qiymətlərinin dəyişməsindən faydalana və səhmdar hüquqlarından istifadə edə bilərlər. ABŞ səhmlərinə investisiya qoymağa başlamazdan əvvəl bazarın treydinq qaydalarını tam şəkildə başa düşmək vacibdir. Bunu etmək sizə daha tam bir investisiya çərçivəsi qurmağa və daha rasional investisiya qərarları verməyə kömək edə bilər.
*BTN-Səhm ticarəti edin & BTNURL=https://www.mexc.com/az-AZ/trade-stocks*
1. ABŞ səhm bazarının əsas treydinq qaydaları
1.1 Minimum treydinq vahidi
ABŞ səhm bazarında minimum treydinq vahidi 1 səhmdir. Alışların adətən 100 səhmdən başladığı A səhmləri bazarı və standart partiyalarla ticarət edilən Honkonq səhm bazarı ilə müqayisədə ABŞ bazarına giriş həddi daha aşağıdır. Bu sistem investorlara mövcud kapitallarına əsasən portfellərini daha sərbəst şəkildə bölüşdürməyə imkan verir. Hətta yüksək qiymətli səhmlər üzrə belə, investorlar daha az sayda səhm almaqla iştirak edə bilərlər.
1.2 Eyni gündə alıb-satmağa əsaslanan treydinq sistemi
ABŞ səhm bazarı T+0 treydinq sisteminə əsaslanır, bu da investorların səhmi aldıqları gün sata bilməsi anlamına gəlir. Bu sistem daha yüksək kapital səmərəliliyi və daha çox treydinq sərbəstliyi təmin edir, bu da onu bazar dəyişikliklərinə tez reaksiya verməli olan strategiyalar üçün xüsusilə əlverişli edir.
Qeyd etmək lazımdır ki, treydinq T+0 modeli üzrə aparılsa da, nağd pul və qiymətli kağızlarla hesablaşma yenə də T+1 dövrü üzrə həyata keçirilir. Təcrübədə bu o deməkdir ki, səhm satıldıqdan sonra əldə edilən gəlir adətən dərhal sonrakı treydinq üçün istifadə edilə bilsə də, yalnız növbəti treydinq günündə hesablaşma başa çatdıqdan sonra çıxarıla bilər.
Məsələn, investor bazar ertəsi günü səhm alıb-satarsa, satışdan əldə edilən gəlir çərşənbə axşamı günü ödəniləcək. Yalnız hesablaşma başa çatdıqdan sonra vəsait çıxarıla bilər.
1.3 Minimum qiymət dəyişikliyi
Qiymətin minimum dəyişmə həddi olaraq da tanınan minimum qiymət dəyişikliyi səhm qiymətindən asılı olaraq dəyişir:
- Qiyməti $1 və ya daha yüksək olan səhmlər üçün qiymətin minimum dəyişmə həddi $0,01 təşkil edir
- Qiyməti $1-dan aşağı olan səhmlər üçün qiymətin minimum dəyişmə həddi $0,0001 təşkil edir
Bu qayda müxtəlif qiymət aralıqlarında müvafiq qiymət dəqiqliyini təmin etməyə kömək edir və bazarda qiymətin daha səmərəli şəkildə formalaşmasını dəstəkləyir.
1.4 Səhm simvolu sistemi
ABŞ səhmlərində şirkət adının qısaldılmış formasını ifadə edən, adətən 1–5 hərfdən ibarət səhm simvolları sistemi istifadə olunur. Məsələn: Apple üçün AAPL, Microsoft üçün MSFT, Tesla üçün TSLA və Coca-Cola üçün KO.
2. ABŞ səhm bazarında qiymət limitləri və müvəqqəti dayandırma mexanizmləri
2.1 Gündəlik qiymət dəyişikliyi qaydaları
ABŞ səhm bazarı gündəlik qiymət limiti tətbiq etmir. Nəzəri olaraq, ABŞ səhmləri tək bir treydinq günündə 20%-dən çox yüksələ və ya düşə bilər. Bu, investorlara daha yüksək gəlir potensialı versə də, eyni zamanda onları qiymətlərin daha yüksək dəyişkənliyinə məruz qoyur.
Risk barədə xatırlatma: MEXC-nin tərəfdaş lisenziyalı brokeri vasitəsilə ABŞ səhmlərinə investisiya qoyarkən, investorlar öz riskə dözümlülüklərini diqqətlə qiymətləndirməli, portfellərini ehtiyatla bölüşdürməli və vəsaitlərini yalnız bir səhmdə cəmləməkdən çəkinməlidirlər.
2.2 Bazar miqyasında üç səviyyəli müvəqqəti dayandırma mexanizmi
Həddindən artıq bazar dəyişkənliyinin və panika şəraitində satışların qarşısını almaq üçün ABŞ səhm bazarı S&P 500 indeksinə əsaslanan üç səviyyəli bazar miqyaslı müvəqqəti dayandırma mexanizmi yaratmışdır. Bu mexanizmin məqsədi treydinqi dayandırmaqla investorlara riskləri rasional şəkildə qiymətləndirmək üçün daha çox vaxt verməklə fasilə dövrü təmin etməkdir.
1-ci səviyyəli müvəqqəti dayandırma: S&P 500 indeksi 7% düşür
- Əgər saat 9:30 ilə 15:25 ET arasında aktivləşərsə, bazarda treydinq 15 dəqiqəlik dayandırılır
- Əgər saat 15:25-dən ET sonra aktivləşərsə, treydinq dayanmadan davam edir
- Hər treydinq günündə yalnız bir dəfə aktivləşə bilər
2-ci səviyyəli müvəqqəti dayandırma: S&P 500 indeksi 13% düşür
- Treydinqin dayandırılması qaydaları 1-ci səviyyə ilə eynidir
- Hər treydinq günündə yalnız bir dəfə aktivləşə bilər
- 1-ci və 2-ci səviyyələr eyni treydinq günü ərzində ayrı-ayrılıqda nəzərə alınır
3-cü səviyyəli müvəqqəti dayandırma: S&P 500 indeksi 20% düşür
- Bazarda treydinq vaxtdan asılı olmayaraq dərhal dayandırılır
- Treydinq növbəti treydinq gününə qədər dayandırılmış vəziyyətdə qalır
Müvəqqəti dayandırma mexanizmi aşağıdakılar üçün nəzərdə tutulmuşdur:
- Bazar iştirakçılarına sakitləşmək və yenidən qiymətləndirmə aparmaq üçün vaxt vermək
- Bazarda panikanın çox tez yayılmasının qarşısını almaq
- İrrasional treydinq davranışının təsirini azaltmaq
- Nizamlı likvidliyin qorunmasına və qiymət formalaşmasına kömək etmək
2.3 Təksəhmli treydinqdə fasilələr (Yuxarı limit-Aşağı limit, LULD)
Bazar miqyaslı müvəqqəti dayandırma mexanizminə əlavə olaraq, fərdi səhmlər də qeyri-adi qiymət dalğalanmaları ilə qarşılaşdıqda treydinq fasilələrinə məruz qala bilər. Bu, Yuxarı limit-Aşağı limit (LULD) mexanizmi kimi tanınır. Onun əsas məqsədi treydinqdə müvəqqəti fasilə tətbiq etməklə, həddindən artıq dəyişkənliyi azaltmaqdır.
Aktivləşdikdən sonra treydinq fasiləsinin müddəti
- Standart fasilə: Səhm 5 dəqiqə ərzində icazə verilən qiymət aralığından kənara çıxarsa, treydinq avtomatik olaraq 5 dəqiqə dayandırılacaq
- Ekstremal hallarda: Qiymət 5 dəqiqədən sonra icazə verilən aralığa qayıtmazsa, bazar şərtlərindən və likvidlikdən asılı olaraq fasilə uzadıla bilər
Səhm növünə görə dəyişkənlik hədləri
Aktivasiya həddi səhmin likvidlik səviyyəsindən və qiymət aralığından asılıdır.
Səhm növü | 5 qəqiqəlik qiymət dəyişikliyi həddi |
1-ci səviyyəli səhmlər (məsələn, S&P 500 və Russell 1000 tərkib hissələri) | 5% |
2-ci səviyyəli səhmlər (digər standart siyahıya alınmış səhmlər) | 10% |
Daha aşağı qiymətli səhmlər (qiyməti $0,75 ilə $3 arasında dəyişir) | 20% |
Çox aşağı qiymətli səhmlər ($0,75-dan aşağı qiymətə malik olur) | $0,15 və ya 75%-dən aşağı |
Günün müxtəlif vaxtları arasındakı fərqlər
- Açılış və bağlanış zamanı: Saat 9:30 - 9:45 ET ilə 15:35 - 16:00 ET aralığında hədlər ümumiyyətlə ikiqat artır, çünki bu dövrlərdə dəyişkənlik daha yüksək olmağa meyllidir
- Bazaröncəsi və iş saatlarından sonrakı treydinq: LULD mexanizmi yalnız adi treydinq saatları ərzində (saat 9:30-dan 16:00-dək ET) tətbiq olunur və uzadılmış saatlar ərzindəki treydinqə şamil edilmir
3. ABŞ səhm bazarında vergi qaydaları və treydinq məhdudiyyətləri
3.1 Dividend vergisi
ABŞ-dən kənar investorlar ABŞ səhmlərinə investisiya qoyuluşu ilə bağlı vergi qaydalarını başa düşməlidirlər:
- Dividendlər üzrə mənbədə vergi tutulması: ABŞ-dən kənarda olan investorların əldə etdiyi dividendlər, ümumiyyətlə, 30% dərəcəsi ilə ABŞ federal mənbə vergisinə tabedir. Müəyyən ölkələr və regionlar üçün tətbiq olunan vergi müqaviləsinə əsasən dərəcə 10%-ə və ya 15%-ə endirilə bilər.
- Kapital qazancı vergisi: ABŞ-dən kənarda olan investorların səhmlərin alınması və satışından əldə etdikləri kapital qazancı ümumiyyətlə ABŞ federal vergisinə cəlb edilmir.
Nümunələr:
- Dividend nümunəsi: Səhm $100 dividend ödəyirsə, investor təxminən $70 ala bilər, $30 isə dividend vergisi kimi tutulur.
- Kapital qazancı nümunəsi: Əgər investor səhmi $50-a alıb, $80-a satarsa, $30-lıq kapital qazancı ümumiyyətlə ABŞ tərəfindən vergiyə cəlb edilmir, amma bu qazanc investorun ölkəsi və ya bölgəsindəki vergi qanunlarına əsasən bəyan edilməli ola bilər.
Qeyd: Faktiki vergi rejimi investorun ölkəsindən və ya bölgəsindən və tətbiq olunan vergi müqaviləsindən asılı olaraq dəyişə bilər. İnvestorlara dəqiq təlimat almaq üçün peşəkar vergi məsləhətçisi ilə məsləhətləşmələri tövsiyə olunur.
3.2 Gün ərzində treydinq məhdudiyyətləri
ABŞ Qiymətli Kağızlar və Birja Komissiyası (SEC) marja hesablarına (lakin nağd hesablara deyil) Gün ərzində aktiv treyder (PDT) qaydasını tətbiq edir.
Aktivasiya şərtləri:
- Ardıcıl 5 treydinq günü ərzində 3 gündən çox ticarət edirsiniz
- Və ümumi hesab kapitalınız $25.000-dan aşağıdır
Məhdudiyyət:
Hər iki şərt yerinə yetirildikdə, hesab gün ərzində aktiv treyder kimi təsnif edilə və yeni gün ərzində ticarət əməliyyatlarının açılması da daxil olmaqla, treydinq məhdudiyyətlərinə məruz qala bilər.
4. Tez-tez verilən suallar
4.1 ABŞ səhmlərini eyni gündə ala və sata bilərəmmi?
Bəli. ABŞ səhm bazarı T+0 treydinq sisteminə uyğundur, bu da eyni gündə alınan səhmlərin eyni gündə satıla biləcəyi anlamına gəlir. Lakin hesablaşma T+1 dövrünə uyğundur, buna görə də, səhmlərin satışından əldə edilən gəlir, ümumiyyətlə, hesablaşma başa çatdıqdan sonrakı növbəti treydinq gününə qədər çıxarıla bilməz.
4.2 ABŞ səhm bazarında gündəlik qiymət limitləri varmı?
Xeyr. ABŞ səhm bazarında gündəlik qiymət limiti yoxdur. Bununla belə, risklərə nəzarət üçün müvəqqəti dayandırma mexanizmi mövcuddur. Əgər S&P 500 indeksi əvvəlki günün bağlanışından 7%, 13% və ya 20% düşərsə, bazar miqyasında müxtəlif səviyyələrdə treydinq dayanmaları baş verəcək.
4.3 ABŞ səhmləri ilə ala biləcəyim minimum səhm sayı nə qədərdir?
ABŞ səhmləri üçün minimum treydinq vahidi 1 səhmdir. Bu, investorlara daha çox sərbəstlik verir və bəzi digər səhm bazarları ilə müqayisədə giriş maneəsini azaldır.
4.4 ABŞ səhmlərindən əldə edilən dividendlər üzrə vergi ödəməliyəmmi?
Bəli. ABŞ-dən kənarda olan investorlar tərəfindən alınan dividendlər ümumiyyətlə 30% mənbədə vergi tutulmasına məruz qalır, amma müəyyən vergi müqavilələrinə əsasən bu dərəcə 10%-ə və ya 15%-ə endirilə bilər. Lakin səhm treydinqindən əldə edilən kapital qazancı ümumiyyətlə ABŞ tərəfindən vergiyə cəlb edilmir. İnvestorlar vergi ilə bağlı konkret təlimat üçün peşəkar vergi məsləhətçisinə müraciət etməlidirlər.
4.5 ABŞ səhm bazarının müvəqqəti dayandırma mexanizmi nədir?
Müvəqqəti dayandırma mexanizmi bazarda kəskin düşüşlər zamanı treydinqi müvəqqəti olaraq dayandıran bazarın qorunması tədbiridir. S&P 500 indeksindən etalon kimi istifadə:
- 7% düşüş 1-ci səviyyəli müvəqqəti dayandırma mexanizmini və 15 dəqiqəlik dayanmanı aktivləşdirir
- 13% düşüş 2-ci səviyyəli müvəqqəti dayandırma mexanizmini və daha 15 dəqiqəlik dayanmanı aktivləşdirir
- 20% düşüş 3-cü səviyyəli müvəqqəti dayandırma mexanizmini aktivləşdirir və günün qalan hissəsində treydinqi dayandırır
Bu mexanizmin məqsədi fasilə dövrü təmin etmək, panika ilə satışları azaltmaq və nizamlı bazar şəraitini qorumağa kömək etməkdir.
Tövsiyə olunan oxu materialı:
Məsuliyyətdən imtina bildirişi:
Burada təqdim olunan informasiya yalnız məlumatlandırma və maarifləndirmə məqsədləri üçündür və maliyyə, investisiya, vergi və ya hüquqi məsləhət hesab edilmir. MEXC qeydiyyatdan keçmiş investisiya məsləhətçisi və ya broker-diler deyil. Bütün investisiya strategiyaları və investisiyalar itki riski daşıyır. Buradakı heç bir məzmun məsləhət kimi qəbul edilməməli və ya hər hansı bir tövsiyə kimi şərh edilməməlidir. Hər hansı bir investisiya qərarı verməzdən əvvəl həmişə öz araşdırmanızı aparın və lisenziyalı maliyyə mütəxəssisi ilə məsləhətləşin.
Bu investisiya fəaliyyətlərində iştirak etməklə, AKTİVLƏRİNİZİN HAMISINI VƏ YA ƏHƏMİYYƏTLİ BİR HİSSƏSİNİ itirmək riski ilə üzləşirsiniz. Treydinq riskini anlayın və qiymətləndirin, həmçinin hər hansı treydinq və ya investisiya fəaliyyəti ilə məşğul olmazdan əvvəl riskə dözümlülüyünüzü diqqətlə nəzərdən keçirin.